Çekili Kıymetli Madenlere İlişkin Uygulamalar Hakkında Bakanlık Duyurusu

Sayın Üyemiz,

Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği'nden iletilen 08.08.2025 tarih ve 9247 sayılı yazıda, 1567 sayılı Kanun'un verdiği yetkiye dayanılarak çıkarılan Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karar'ın 2 nci maddesinin (xv) fıkrasında çekili kıymetli maden "kıymetli madenin çekilip ince bir şerit haline getirilerek veya şeridin çeşitli şekil ve ağırlıklarda kesilmesi suretiyle oluşturulan herhangi bir saflık ayarını haiz kıymetli madenler" şeklinde tanımlanmış olup aynı Karar'ın 7nci maddesinin dördüncü fıkrasının (d) bendinde T.C. Ticaret Bakanlığı tarafından yetkilendirilmiş kuyum işletmeleri ve vergi levhasında kıymetli maden üretimi veya ticareti ile iştigal ettiği belirtilen Türkiye'de yerleşik gerçek kişiler haricindeki Türkiye'de yerleşik gerçek kişilere çekili kıymetli madenlerin satışının yapılamayacağı, aynı maddenin yedinci fıkrasının (g) bendinde ise yurt içinde alınıp satılabilecek çekili kıymetli madenlerin nitelikleri ile yurt içinde alım satımına ilişkin usul, esas ve istisnaları belirlemeye ve gerekli göreceği tedbirleri almaya T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın yetkili olduğu hükme bağlandığı belirtilmiştir.

Mezkur Karar'a dayanılarak hazırlanan ve T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığı internet sitesinde yayımlanan Çekili Kıymetli Madenlere İlişkin Genelge (KM-2025/1) ile çekili kıymetli madenlerin yurt içinde alım satımına ve üretimine ilişkin esaslar belirlenmektedir.

Bahse konu Genelge'nin "Yurt içinde alım satım" başlıklı 4 üncü maddesi,

(1) Türkiye'de yerleşik tüzel kişilere çekili kıymetli maden satışı serbesttir.

(2) Ticaret Bakanlığı tarafından yetkilendirilmiş kuyum işletmeleri ve vergi levhasında kıymetli maden üretimi veya ticareti ile iştigal ettiği belirtilen Türkiye'de yerleşik gerçek kişiler haricindeki Türkiye'de yerleşik gerçek kişilere çekili kıymetli maden satışı yapılamaz.

(3) İkinci fıkra kapsamında çekili kıymetli maden satışı yapılırken, gerçek kişi kuyum işletmelerince "Kuyum Ticareti Yetki Belgesi" ibraz edilir ve düzenlenecek faturaya söz konusu belge numarası işlenir.

(4) İkinci fıkra kapsamında çekili kıymetli maden satışı yapılırken, kıymetli maden üretimi veya ticareti ile iştigal eden gerçek kişi tarafından ana faaliyet kodunun yer aldığı Barkodlu Vergi Levhası ibraz edilir, ana faaliyet kodunun Ek'te yer alan faaliyet kodları arasında yer aldığı kontrol edilir ve düzenlenecek faturaya söz konusu levha numarası işlenir."

hükmünü amir bulunmaktadır.

Bu kapsamda; T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığı'na Cumhurbaşkanlığı İletişim Merkezi (CİMER) üzerinden iletilen muhtelif başvurularda kuyum işletmelerinin gerçek kişilerden çekili kıymetli maden almadığı ve bu hususta vatandaşlara mağduriyet yaşatıldığı iddia edilmektedir.

Bahse konu hükümlerde kuyum işletmelerinin gerçek kişilerden çekili kıymetli maden alımını yasaklayan bir düzenleme yer almamakta olup söz konusu mağduriyetlerin önüne geçilmesini teminen kuyum işletmelerine anılan mevzuat değişikliği öncesinde gerçek kişilere satılmış olan çekili kıymetli madenlerin taraflarınca gerçek kişilerden satın alınmasının ve satın alınan ürünlerin hammadde olarak kullanılmasının ya da mevzuatta öngörülen kişilere satılmasının mevzuata aykırılık teşkil etmediği hususlarını bilgilerinize sunarız.

Saygılarımızla,

Ceyhan Ticaret Odası

EK Dosyalar